Deontologie-advies Advies 445

U stelde volgende vraag:

Ik verleen u mijn advies.

Ik veronderstel dat het passieve gebruik van het e-mailadres van de advocaat-stagiair geschiedt door dit adres op de website te gebruiken.

In dit geval valt de communicatie alleszins onder de wet van 2 augustus 2002 betreffende de misleidende en vergelijkende reclame, de onrechtmatige bedingen en de op afstand gesloten overeenkomsten inzake de vrije beroepen.

Deze wet bepaalt dat elke vorm van misleidende reclame verboden is. Ook de mogelijkheid tot misleiding wordt geviseerd. Een website van een advocatenkantoor valt onder de definitie van reclame in de zin van vermelde wet. Gemakkelijkheidshalve herneem ik hier de definitie van reclame zoals geformuleerd in de wet:

Om uit te maken of reclame misleidend is worden alle gegevens ervan in aanmerking genomen en o.a.:

Door het e-mailadres van een gewezen stagiair te vermelden wordt de indruk geschapen dat deze nog tot het kantoor van de eigenaar van de website behoort. Zodoende misleidt het advocatenkantoor de (mogelijke) cliënt.

De definitie van reclame is ruim. Het betreft “iedere vorm van mededeling bij de uitoefening van een vrij beroep die tot doel heeft rechtstreeks of onrechtstreeks de afzet van diensten te bevorderen”. Derhalve zal de vermelding van een e-mailadres van een gewezen stagiair op briefpapier of op andere documenten van het advocatenkantoor als een vorm van reclame kunnen beschouwd worden in de zin van de wet van 2 augustus 2002 betreffende de misleidende en vergelijkende reclame, de onrechtmatige bedingen en de op afstand gesloten overeenkomst inzake vrije beroepen. Ik kan mij ook geen andere bedoeling indenken die de vermelding van het e -mailadres van een gewezen stagiair kan rechtvaardigen.

Ik benadruk nogmaals dat elke mogelijkheid tot misleiding door de advocaat moet vermeden worden. Derhalve deel ik uw mening dat de verdere verwijzing naar het e-mailadres als verwarrend kan geïnterpreteerd worden.

Bovendien komt het mij voor dat het blijven vermelden van gegevens / een e-mailadres van een gewezen stagiair een inbreuk kan uitmaken op de rechtschapenheid en de kiesheid. De stagiair – zelfs indien hij niet meer tot de balie zou behoren – kan (mogelijkerwijs) belang hebben dat zijn naam niet meer verbonden is aan het kantoor waartoe hij niet meer behoort.

Ten slotte vermeldt artikel 2.15 van het reglement van 8 november 2006 betreffende de samenwerkingsverbanden tussen advocaten en betreffende de eenpersoonsvennootschappen van advocaten dat:

Documenten zijn voor de toepassing van het reglement betreffende de samenwerkingsverbanden tussen advocaten alle mogelijke stukken waarmee een Samenwerkingsverband naar buiten treedt ongeacht de drager van de stukken en de middelen waarmee de stukken worden verspreid. Ik weet niet of er in casu gesproken wordt van een samenwerkingsverband en wellicht niet met de gewezen advocaat doch deze tekst wijst erop dat elke verwijzing naar een naam van een vroegere kantoorgenoot niet gepast is onder meer wanneer hij het beroep in een ander kantoor verder blijft uitoefenen.

Ik deel dan ook uw mening dat de verwijzing naar het e-mailadres van de gewezen stagiair niet gepast is.

Edward Janssens

Bestuurder departement deontologie