Ga verder naar de inhoud

Deontologie-advies Advies 441

Het logo met de naam van het advocatenkantoor, voorafgegaan door de woorden “legally adviced by”, is een vorm van publiciteit. Deze vorm van publiciteit wordt niet verboden bij het reglement van 4 juli 2003 inzake publiciteit – een beroepsorde kan geen nationaal verbod uitvaardigen met betrekking tot het verwerven van cliënteel

Auteur

Dominique Dombret

Coördinator deontologie en tucht
Dominique Dombret 02

Auteur

Merve Köse

Jurist deontologie
Merve Kose 02

Deel dit artikel

Vraag

Namens een Waalse dame ontving ik klacht lastens een advocaat van mijn balie. Klacht die betrekking had op het feit dat de advocaat van mijn balie optrad voor die dame, in het kader van een geschil tegen een mede-eigendom, waarna één jaar later, terwijl het geschil met die mede-eigendom nog niet was gewijzigd, die dame een aanmaning kreeg van de Vereniging der mede-eigenaars voor het niet betalen van de gemeenschappelijke kosten, en dit via brief van dezelfde raadsman.

Die dame beklaagde er zich dan ook over dat die advocaat zowel optrad voor haar, als blijkbaar ook voor de Vereniging der mede-eigenaars en de syndicus.

Toen die advocaat dit had vastgesteld, heeft hij zich teruggetrokken in de procedure van de dame ten opzichte van de Vereniging van mede-eigenaars, en is hij verder ook niet opgetreden als raadsman van de Vereniging van mede-eigenaars lastens die dame, wat betreft de invordering van de gemeenschappelijke kosten.

De advocaat treedt nog verder op als raadsman van de syndicus en de VME in alle vorderingen lastens andere mede-eigenaars, alsmede in een procedure lastens de vroegere syndicus.

Gezien de advocaat zich heeft teruggetrokken als raadsman van die dame, alsook als raadsman van de syndicus en de VME lastens die dame, was ik de mening toegedaan dat het probleem hiermee opgelost was.

Die dame schrijft mij echter opnieuw aan dat zij hiermee niet akkoord gaat, nu zij volgens haar nog steeds brieven krijgt van die advocaat, dit via de syndicus.

Zij bezorgt mij een aantal schrijvens die ik in bijlage voeg. Blijkbaar is die dame in verwarring gebracht en ik heb begrip voor haar verwarring. U zult zien dat dit brieven zijn met het briefhoofd van de syndicus zijnde de NV A., waarbij onder het logo van de syndicus vervolgens het logo van het advocatenkantoor is vermeld, met tevens de vermelding “legally adviced by”.

Die dame stelt dat zij dus wel nog degelijk brieven krijgt van die advocaat.

Mijn vraag is dan ook of dergelijke vermelding van het logo van een advocatenkantoor, met de bijkomende vermelding “legally adviced by” wel reglementair in orde is.

Het is duidelijk dat het advocatenkantoor zelf dat logo heeft bezorgd.

Ik bezorg u een brief van mr. X zelf zodat u kunt zien dat dit logo en de benaming volledig gelijklopend zijn.

Is dit in strijd met het reglement publiciteit of met enig ander reglement, minstens is er hier toch sprake van enige verwarring, zoals die dame terecht aanhaalt? Die dame gaat er immers vanuit dat zij een schrijven krijgt van mr. X, terwijl hij schreef dat hij niet meer optreedt tegen haar.


Advies

1.
Uit onderzoek van de stukken komt het mij voor dat het duidelijk is dat mr. X niet meer optreedt als raadsman van de NV A. tegen zijn gewezen cliënte.

De gewezen cliënte heeft een verkeerd beeld wanneer zij stelt dat zij thans nog altijd adviezen krijgt van haar vroegere advocaat, zijnde mr. X. Ik ga ervan uit dat mr. X ook het immobiliënagentschap niet meer adviseert met betrekking tot de zaak van zijn gewezen cliënte. Dit verdient misschien onderzocht te worden, minstens gevraagd te worden aan mr. X.

2.
Het komt mij voor dat het logo met de naam van het advocatenkantoor, voorafgegaan door de woorden “legally adviced by”, een vorm van publiciteit is.

Deze vorm van publiciteit wordt niet verboden bij het reglement van 4 juli 2003 inzake publiciteit. Tevens dient rekening gehouden te worden met het arrest van het Hof van Justitie van 5 april 2011 waarbij uitdrukkelijk werd gesteld dat een beroepsorde geen nationaal verbod kan uitvaardigen met betrekking tot het verwerven van cliënteel. Het logo op het briefpapier van het immobiliënkantoor dient dus gezien te worden als loutere publiciteit. Publiciteit is – zoals u weet – niet verboden.

3.
Blijft de vraag of de cliënten van het immobiliënkantoor niet in verwarring worden gebracht door het logo van het advocatenkantoor.

De wet van 2 augustus 2002 betreffende misleidende en vergelijkende reclame, de onrechtmatige bedingen en de op afstand gesloten overeenkomsten inzake de vrije beroepen bepaalt uitdrukkelijk dat elke misleidende reclame verboden is.

Onder “misleidende reclame” wordt verstaan “elke vorm van reclame die op enigerlei wijze, daaronder begrepen de opmaak ervan, de persoon tot wie ze zich richt of die ze aanbelangt, misleidt of kan misleiden en die door haar misleidend karakter hun economisch gedrag kan beïnvloeden, of die daardoor aan een concurrent schade toebrengt of kan toebrengen”.

Om uit te maken of reclame misleidend is, worden alle gegevens ervan, en met name de aanduidingen omtrent volgende elementen, in aanmerking genomen:

  1. de kenmerken van de goederen of diensten, zoals beschikbaarheid, aard, uitvoering, samenstelling, procédé en datum van fabricage of levering, geschiktheid voor het gebruik, gebruiksmogelijkheden, hoeveelheid, specificatie, geografische of commerciële herkomst, van het gebruik te verwachten resultaten, de uitslagen en essentiële eigenschappen van de tests van of controles op de goederen of diensten;
  2. de prijs of de wijze van prijsberekening, alsmede de voorwaarden waaronder de goederen worden geleverd of de diensten worden verleend;
  3. de hoedanigheid, kwalificaties en rechten van de adverteerder, zoals zijn identiteit en zijn vermogen, zijn bekwaamheden en zijn industriële, commerciële of intellectuele eigendomsrechten of zijn bekroningen en onderscheidingen. (eigen cursivering)

Daarenboven wordt rekening gehouden met het weglaten van essentiële inlichtingen over de punten 1°, 2° en 3° van het eerste lid.

Ik kan mij voorstellen dat de Waalse dame geen of onvoldoende kennis heeft van het Engels en de woorden “legally adviced by” ook niet kan situeren. In dit opzicht is het briefhoofd van het immobiliënagentschap dan ook verwarrend en misleidend. Ik moet u evenwel toegeven dat dit een feitelijke appreciatie uitmaakt maar het komt mij voor dat een adverteerder zoals een vrij beroeper alles in het werk moet stellen om elke vorm van misleiding te vermijden.

4.
Bovendien komt het mij voor dat de balie dient te onderzoeken of de gevoerde publiciteit niet de rechtschapenheid en kiesheid in het gedrang brengt. Het zal u als stafhouder toebehoren hierover een mening te vormen en desgevallend de zaak aanhangig te maken bij de tuchtraad.

Edward Janssens
Bestuurder departement deontologie

Ook interessant

Advies 748

Meer lezen

Advies 735

Meer lezen

Gerelateerd nieuws

Deze berichten verschenen recent:
Tucht

Zesde verslag College van Toezicht beschikbaar

Het College van Toezicht van de Vlaamse advocatuur heeft zijn zesde verslag gepubliceerd. Dat geeft een overzicht van de tuchtprocedures tegen Nederlandstalige advocaten in het gerechtelijk jaar dat loopt van 1 september 2024 tot 31 augustus 2025.

Meer lezen
Deontologie Stage

Nieuwe regels voor de stage vanaf 1 september 2026

Onze algemene vergadering keurde op 24 juni 2026 een grondige herziening goed van Hoofdstuk 1 van Deel II van de Codex Deontologie voor Advocaten (stage). Lees wat er wijzigt.

Meer lezen
Deontologie

Deontologische gedragslijnen voor onderzoekshandelingen door advocaten

Advocaten moeten hun deontologie en de toepasselijke wetsbepalingen naleven wanneer ze als onderdeel van hun beroepsactiviteiten onderzoekshandelingen uitvoeren. Lees onze deontologische gedragslijnen.

Meer lezen
Deontologie

OVB herziet essentiële plichten van de advocaat

Op 27 mei 2026 keurde de algemene vergadering van de OVB het reglement goed over de herziening van deel I van de Codex Deontologie voor Advocaten. Dat deel bevat de essentiële plichten van de advocaat. De herziening maakt deel uit van een bredere evaluatie waarbij de bepalingen werden getoetst aan hun actualiteitswaarde, duidelijkheid en evenredigheid.

Meer lezen
Tucht

Sterke opkomst en actuele thema’s op zesde editie Seminarie Tucht

Op donderdag 21 mei 2026 vond in Antwerpen de zesde editie van het Seminarie Tucht plaats. Het seminarie bracht opnieuw een groot aantal actoren uit de tuchtprocedure samen, waaronder stafhouders, leden van de tuchtraden en ondersteunende medewerkers.

Meer lezen
Deontologie

Algemene vergadering keurt vernieuwd werkingsreglement goed

Op 25 februari 2026 heeft onze algemene vergadering een volledig herwerkt werkingsreglement goedgekeurd.

Meer lezen
Deontologie

Limburgse advocate weggelaten wegens helpen in restaurant: hoe zit dat eigenlijk?

Er is opschudding ontstaan over de beslissing tot weglating van de Limburgse advocate die meewerkt in het restaurant van haar man. Er is gebleken dat er nogal wat verwarring daarrond bestaat, en ook kritiek op de beslissing.

Meer lezen
Deontologie Opleidingsinstituut

Voortaan jaarlijks twee verplichte vormingspunten: één in deontologie, één in witwaspreventie

Sinds 2 oktober 2025 geldt een nieuwe verplichting voor elke advocaat: jaarlijks minstens één vormingspunt behalen in deontologie én één in witwaspreventie.

Meer lezen
Advocaten-stagiairs
Deontologie Beroepsopleiding

Beroepsopleiding advocaten-stagiairs herzien

Sinds 2 oktober 2025 gelden er belangrijke veranderingen in de beroepsopleiding van advocaten-stagiairs. Onze algemene vergadering keurde op 24 september een nieuw reglement goed dat verschillende artikelen van de Codex Deontologie voor Advocaten wijzigt. De aanpassingen betreffen de stage en de beroepsopleiding en zijn gericht op een werkbaardere en duidelijkere invulling van het traject voor stagiairs.

Meer lezen