Ga verder naar de inhoud

Deontologie-advies Advies 185

Rehabiliteit en tuchtstraf

Auteur

Dominique Dombret

Coördinator deontologie en tucht
Dominique Dombret 02

Deel dit artikel

1. Het gaat om de vraag of de Orde een advocaat kan vieren met zijn 50-jarig beroepsjubileum wanneer ontdekt werd dat hij geruime tijd geleden een tuchtsanctie heeft gekregen van 10 maanden schorsing.

2. Het probleem dat zich stelt is een steeds weerkerend probleem omdat in ons tuchtsysteem geen rehabilitatie na een tuchtveroordeling bestaat.

De disciplinaire sancties kunnen enkel uitgewist worden door een amnestiewet (STEVENS, J., Regels en gebruiken van de advocatuur te Antwerpen, 2de ed., nr 1277).

Een rehabilitatie dient in principe door de wet ingesteld te worden, wat tot op heden niet het geval is.

Het wordt bediscussieerd in de rechtsleer of bij ontbreken van een formele wettekst de rehabilitatie en uitwissing van tuchtstraffen zou kunnen geschieden bij een reglement, maar ik persoonlijk betwijfel dit.

Er is dan ook geen enkele balie die tot op heden een reglement heeft aangenomen i.v.m. rehabilitatie na tuchtveroordeling en ook de Nationale Orde noch de Orde van Vlaamse Balies heeft dat gedaan.

Ik wil wel stellen dat in het ontwerp, waaraan thans gewerkt wordt, van de nieuwe tuchtprocedure in rehabilitatie en uitwissing van tuchtstraffen voorzien wordt, en dat het de bedoeling is zowel vanwege de OBFG als vanwege de OVB, commissie deontologie, om voor tuchtstraf van de schorsing een rehabilitatie mogelijk te maken op beslissing van de raad van de Orde die de straf heeft uitgesproken na 6 jaar terwijl voor de lagere straffen voor een automatische uitwissing van de straf na 3 jaar wordt geopteerd.

Wat betreft de straf van de schrapping zou de regeling zoals die thans bestaat (mogelijkheid tot wederopname op het tableau na 10 jaar bij beslissing van de betrokken Orde) behouden blijven.

3. Het is opmerkelijk dat reeds in de tuchtbeslissing van zo lang geleden wordt gesteld dat betrokkene, die toen sedert enkele jaren aan de balie was, nooit het voorwerp is geweest van de minste klacht en dat hij zich steeds als een voortreffelijk lid der balie voorgedaan heeft. Bovendien dat hij tot dan toe steeds de waardering genoot zowel van de magistratuur als van de advocatuur.

Ook werd in deze beslissing van meer dan 40 jaar geleden reeds overwogen : "dat de geïncrimineerde feiten dateren van over bijna vier jaar terug, zegge op een ogenblik dat hij nog geen twee jaar op de tabel der Orde ingeschreven werd, zodat mag aanvaard worden, hoe onbegrijpelijk zijn handelwijze ook moge geweest zijn, dat deze vooral te wijten is aan ondoordachte jeugdige overmoed, louter beïnvloed door de belangen van een cliënt, zonder enig persoonlijk voordeel, voor hemzelf na te streven".

Reeds dan wordt er op gewezen dat een tijdelijke schorsing zou volstaan en dat er geen gevaar bestaat dat hij zich in de toekomst nog aan dezelfde feiten zou plichtig maken, "dit laatste vermoeden trouwens ook door het Hof aanvaard voor de toekenning van de voorwaardelijkheid der toegepaste straf".

Deze blik in de toekomst lijkt juist te zijn geweest vermits de voorbije 40 jaar na de tuchtuitspraak er blijkbaar geen enkel probleem met de betrokken confrater is geweest.

4. Het is dus ingevolge een lacune in onze wetgeving dat voor advocaten niet bestaat op tuchtgebied, wat voor strafrechtelijk veroordeelden wel bestaat, nl. een mogelijkheid tot rehabilitatie, wat op het vlak van de persoonlijke levenssfeer wordt genoemd "le droit à l'oubli".

Dat betekent m.i. niet dat advocaten hun ganse carrière lang hun jeugdzonden moeten meeslepen, maar dat zij zich rehabiliteren door hun gedragingen nadat ze in de fout bevonden zijn.

Zoals ik reeds heb aangeduid, voorziet het ontwerp, dat hopelijk wet zal worden, in een rehabilitatieperiode van 6 jaar voor schorsingstraffen.

Wij spreken hier over een rehabilitatieperiode van 40 jaar, die met succes afgerond is en ik mag aannemen dat de betrokken confrater de algehele waardering genoot van de balie, vermits de stafhouder heeft voorgesteld om hem ter gelegenheid van zijn 50 jarig jubileum te vieren.

Ik meen dat dit verre tuchtrechtelijk verleden daaraan niet in de weg mag staan.

Zoals U terecht aanduidt, is het de raad van de Orde van de balie die autonoom en in eer en geweten een beslissing neemt.

Daarbij moge ook gelden dat het niet gaat om enige officiële stap in de carrière van de advocaat doch een meer confraterneel gebeuren en de uitdrukking van waardering om een langdurige confraterneel correcte omgang.

Stafhouder Jo Stevens
Bestuurder departement deontologie.


Ook interessant

Advies 768

Meer lezen

Advies 665

Meer lezen

Gerelateerd nieuws

Deze berichten verschenen recent:
Tucht

Stel u kandidaat voor het College van Toezicht

Heeft u interesse in de deontologie en het tuchtrecht van de advocatuur? Stel u dan kandidaat om deel uit te maken van het College van Toezicht.

Meer lezen
Tucht

Zesde verslag College van Toezicht beschikbaar

Het College van Toezicht van de Vlaamse advocatuur heeft zijn zesde verslag gepubliceerd. Dat geeft een overzicht van de tuchtprocedures tegen Nederlandstalige advocaten in het gerechtelijk jaar dat loopt van 1 september 2024 tot 31 augustus 2025.

Meer lezen
Deontologie Stage

Nieuwe regels voor de stage vanaf 1 september 2026

Onze algemene vergadering keurde op 24 juni 2026 een grondige herziening goed van Hoofdstuk 1 van Deel II van de Codex Deontologie voor Advocaten (stage). Lees wat er wijzigt.

Meer lezen
Deontologie

Deontologische gedragslijnen voor onderzoekshandelingen door advocaten

Advocaten moeten hun deontologie en de toepasselijke wetsbepalingen naleven wanneer ze als onderdeel van hun beroepsactiviteiten onderzoekshandelingen uitvoeren. Lees onze deontologische gedragslijnen.

Meer lezen
Deontologie

OVB herziet essentiële plichten van de advocaat

Op 27 mei 2026 keurde de algemene vergadering van de OVB het reglement goed over de herziening van deel I van de Codex Deontologie voor Advocaten. Dat deel bevat de essentiële plichten van de advocaat. De herziening maakt deel uit van een bredere evaluatie waarbij de bepalingen werden getoetst aan hun actualiteitswaarde, duidelijkheid en evenredigheid.

Meer lezen
Tucht

Sterke opkomst en actuele thema’s op zesde editie Seminarie Tucht

Op donderdag 21 mei 2026 vond in Antwerpen de zesde editie van het Seminarie Tucht plaats. Het seminarie bracht opnieuw een groot aantal actoren uit de tuchtprocedure samen, waaronder stafhouders, leden van de tuchtraden en ondersteunende medewerkers.

Meer lezen
Deontologie

Algemene vergadering keurt vernieuwd werkingsreglement goed

Op 25 februari 2026 heeft onze algemene vergadering een volledig herwerkt werkingsreglement goedgekeurd.

Meer lezen
Deontologie

Limburgse advocate weggelaten wegens helpen in restaurant: hoe zit dat eigenlijk?

Er is opschudding ontstaan over de beslissing tot weglating van de Limburgse advocate die meewerkt in het restaurant van haar man. Er is gebleken dat er nogal wat verwarring daarrond bestaat, en ook kritiek op de beslissing.

Meer lezen
Deontologie Opleidingsinstituut

Voortaan jaarlijks twee verplichte vormingspunten: één in deontologie, één in witwaspreventie

Sinds 2 oktober 2025 geldt een nieuwe verplichting voor elke advocaat: jaarlijks minstens één vormingspunt behalen in deontologie én één in witwaspreventie.

Meer lezen