Deontologie-advies Advies 467
De rechten van verdediging van de advocaat kunnen toelaten dat de advocaat vertrouwelijk medegedeelde gegevens in rechte mag gebruiken indien zijn aansprakelijkheid in het gedrang is gebracht.
Vraag
U vraagt of een advocaat in het kader van een procedure beroepsaansprakelijkheid voor zijn verdediging gebruik mag maken van tijdens de behandeling van het dossier tussen de raadslieden van partijen gevoerde vertrouwelijke briefwisseling.
U verwijst als mogelijk aanknopingspunt naar volgende passage uit het boek Regels en gebruiken van de advocatuur te Antwerpen van stafhouder Jo Stevens (p. 617, nr. 820):
“De vraag of een advocaat de hem vertrouwelijke medegedeelde gegevens mag openbaren indien hij zelf door zijn cliënt wordt aangevallen op strafgebied of burgerlijk in aansprakelijkheid, dient positief te worden beantwoord.”
Advies
Ik ben het hiermee eens op voorwaarde dat het proportionaliteitsvereiste niet uit het oog verloren wordt. De rechten van verdediging van de advocaat primeren wanneer hij door zijn cliënt onder vuur wordt genomen, met dien verstande dat de advocaat niet roekeloos en buiten de grenzen van het noodzakelijke zijn beroepsgeheim mag prijsgeven (R. VERSTRAETE, “Beroepsgeheim en verdediging” in Liber Amicorum Jean-Pierre De Bandt, Brussel, Bruylant, 2004, 280.).
Bij arrest van 15 september 1993 oordeelde het hof van beroep te Brussel in het kader van een burgerlijke aansprakelijkheidszaak dat de geheimhouder (in dat geval een politieambtenaar) het stilzwijgen mag verbreken “niet alleen in de gevallen die worden opgesomd in artikel 458 Sw. (nl. wanneer de wet daartoe verplicht of de geheimhouder wordt geroepen in rechte getuigenis af te leggen), maar ook wanneer hij zichzelf in rechte moet verdedigen.” (zie R. VERSTRAETE, o.c., 276, nr. 16.).
De eerbiediging van de rechten van verdediging laat toe dat de briefwisseling tussen enerzijds de cliënt en anderzijds de advocaat overgemaakt wordt in rechte indien zulks noodzakelijk is voor de verdediging van de rechten van de advocaat wiens aansprakelijkheid in vraag wordt gesteld (Bergen 14 mei 2009, JLMB 2010, 1423.) overleggen
Als besluit meen ik te kunnen bevestigen dat de rechten van verdediging van de advocaat toelaten dat de advocaat vertrouwelijk medegedeelde gegevens in rechte mag gebruiken indien zijn aansprakelijkheid in het gedrang is gebracht.
Edward Janssens
Bestuurder departement deontologie
Download
Gerelateerd nieuws
Stel u kandidaat voor het College van Toezicht
Heeft u interesse in de deontologie en het tuchtrecht van de advocatuur? Stel u dan kandidaat om deel uit te maken van het College van Toezicht.
Zesde verslag College van Toezicht beschikbaar
Het College van Toezicht van de Vlaamse advocatuur heeft zijn zesde verslag gepubliceerd. Dat geeft een overzicht van de tuchtprocedures tegen Nederlandstalige advocaten in het gerechtelijk jaar dat loopt van 1 september 2024 tot 31 augustus 2025.
Nieuwe regels voor de stage vanaf 1 september 2026
Onze algemene vergadering keurde op 24 juni 2026 een grondige herziening goed van Hoofdstuk 1 van Deel II van de Codex Deontologie voor Advocaten (stage). Lees wat er wijzigt.
Deontologische gedragslijnen voor onderzoekshandelingen door advocaten
Advocaten moeten hun deontologie en de toepasselijke wetsbepalingen naleven wanneer ze als onderdeel van hun beroepsactiviteiten onderzoekshandelingen uitvoeren. Lees onze deontologische gedragslijnen.
OVB herziet essentiële plichten van de advocaat
Op 27 mei 2026 keurde de algemene vergadering van de OVB het reglement goed over de herziening van deel I van de Codex Deontologie voor Advocaten. Dat deel bevat de essentiële plichten van de advocaat. De herziening maakt deel uit van een bredere evaluatie waarbij de bepalingen werden getoetst aan hun actualiteitswaarde, duidelijkheid en evenredigheid.
Sterke opkomst en actuele thema’s op zesde editie Seminarie Tucht
Op donderdag 21 mei 2026 vond in Antwerpen de zesde editie van het Seminarie Tucht plaats. Het seminarie bracht opnieuw een groot aantal actoren uit de tuchtprocedure samen, waaronder stafhouders, leden van de tuchtraden en ondersteunende medewerkers.
Algemene vergadering keurt vernieuwd werkingsreglement goed
Op 25 februari 2026 heeft onze algemene vergadering een volledig herwerkt werkingsreglement goedgekeurd.
Limburgse advocate weggelaten wegens helpen in restaurant: hoe zit dat eigenlijk?
Er is opschudding ontstaan over de beslissing tot weglating van de Limburgse advocate die meewerkt in het restaurant van haar man. Er is gebleken dat er nogal wat verwarring daarrond bestaat, en ook kritiek op de beslissing.
Voortaan jaarlijks twee verplichte vormingspunten: één in deontologie, één in witwaspreventie
Sinds 2 oktober 2025 geldt een nieuwe verplichting voor elke advocaat: jaarlijks minstens één vormingspunt behalen in deontologie én één in witwaspreventie.