Deontologie-advies Advies 223
Optreden van advocaat tegen ambtenaar van burgerlijke stand (schepen) van de gemeente waar de advocaat gemeenteraadslid is - geding tegen de gemeente - optreden niet toegelaten
Auteur
Dominique Dombret
Een advocaat, die lid is van de gemeenteraad en gespecialiseerd in vreemdelingenrecht, vraagt of hij kan optreden wanneer de ambtenaar van de burgerlijke stand weigert een huwelijkssluiting te voltrekken ingevolge de overweging dat het om een schijnhuwelijk zou gaan.
In dat geval moet de ambtenaar van de burgerlijke stand worden gedagvaard. Deze ambtenaar is natuurlijk ook schepen.
Het probleem is dat de betrokken advocaat als gemeenteraadslid een inzagerecht heeft in alle stukken van het college en van de gemeenteraad en dat hij als gemeenteraadslid deelneemt aan het tuchtrecht t.o.v. de schepenen, en hij dus als advocaat gebruik kan maken van vertrouwelijke dingen die hij in zijn functie van gemeenteraadslid te weten komt. Daarom is trouwens ook de regel van artikel 438 Ger.W., nl. het verbod voor provincieraadsleden en gemeenteraadsleden met betrekking tot zaken ingeleid voor provincie of voor of tegen de gemeente uitgevaardigd. Dat verbod vindt men ook terug in artikel 92, 3° van de nieuwe gemeentewet van 11 juli 1994.
Het gaat om een rechtsgeding tegen de gemeente ingesteld en het is niet omdat het rechtsgeding formeel wordt ingesteld tegen de schepen in zijn hoedanigheid van ambtenaar van de burgerlijke stand dat dit geen geding zou zijn tegen de gemeente.
Het verbod geldt ook wanneer het geding wordt gevoerd op onbezoldigde wijze voor de advocaat en het is van openbare orde (R.v.St., 26 oktober 1995, nr 56.043).
De betrokken advocaat zal hier dus zolang hij gemeenteraadslid is, niet kunnen optreden tegen de schepen in zijn hoedanigheid van ambtenaar van de burgerlijke stand i.v.m. de schijnhuwelijken.
Overigens dient opgemerkt dat de kwestie van de schijnhuwelijken geen bevoegdheid is van de gemeenteraad als dusdanig wat volgt uit het openbaar ordekarakter van elke regeling i.v.m. de staat en bekwaamheid van personen.
De burgerlijke stand is een bevoegdheid van de gemeente. Elke gemeente heeft zijn burgerlijke stand.
Dus wanneer de advocaat de betrokken ambtenaar van de burgerlijke stand, nl. de schepen dagvaardt, dagvaardt hij in werkelijkheid de gemeente.
Commissie deontologie
Download
Ook interessant
Advies onverenigbaarheden nr. 8 bis
Advies 772 bis
Gerelateerd nieuws
Stel u kandidaat voor het College van Toezicht
Heeft u interesse in de deontologie en het tuchtrecht van de advocatuur? Stel u dan kandidaat om deel uit te maken van het College van Toezicht.
Zesde verslag College van Toezicht beschikbaar
Het College van Toezicht van de Vlaamse advocatuur heeft zijn zesde verslag gepubliceerd. Dat geeft een overzicht van de tuchtprocedures tegen Nederlandstalige advocaten in het gerechtelijk jaar dat loopt van 1 september 2024 tot 31 augustus 2025.
Nieuwe regels voor de stage vanaf 1 september 2026
Onze algemene vergadering keurde op 24 juni 2026 een grondige herziening goed van Hoofdstuk 1 van Deel II van de Codex Deontologie voor Advocaten (stage). Lees wat er wijzigt.
Deontologische gedragslijnen voor onderzoekshandelingen door advocaten
Advocaten moeten hun deontologie en de toepasselijke wetsbepalingen naleven wanneer ze als onderdeel van hun beroepsactiviteiten onderzoekshandelingen uitvoeren. Lees onze deontologische gedragslijnen.
OVB herziet essentiële plichten van de advocaat
Op 27 mei 2026 keurde de algemene vergadering van de OVB het reglement goed over de herziening van deel I van de Codex Deontologie voor Advocaten. Dat deel bevat de essentiële plichten van de advocaat. De herziening maakt deel uit van een bredere evaluatie waarbij de bepalingen werden getoetst aan hun actualiteitswaarde, duidelijkheid en evenredigheid.
Sterke opkomst en actuele thema’s op zesde editie Seminarie Tucht
Op donderdag 21 mei 2026 vond in Antwerpen de zesde editie van het Seminarie Tucht plaats. Het seminarie bracht opnieuw een groot aantal actoren uit de tuchtprocedure samen, waaronder stafhouders, leden van de tuchtraden en ondersteunende medewerkers.
Algemene vergadering keurt vernieuwd werkingsreglement goed
Op 25 februari 2026 heeft onze algemene vergadering een volledig herwerkt werkingsreglement goedgekeurd.
Limburgse advocate weggelaten wegens helpen in restaurant: hoe zit dat eigenlijk?
Er is opschudding ontstaan over de beslissing tot weglating van de Limburgse advocate die meewerkt in het restaurant van haar man. Er is gebleken dat er nogal wat verwarring daarrond bestaat, en ook kritiek op de beslissing.
Voortaan jaarlijks twee verplichte vormingspunten: één in deontologie, één in witwaspreventie
Sinds 2 oktober 2025 geldt een nieuwe verplichting voor elke advocaat: jaarlijks minstens één vormingspunt behalen in deontologie én één in witwaspreventie.