Rechtspraak-advocatuur EHRM vraagt uitdrukkelijke reactie strafrechter op Salduzschendingen
In principe mogen bekentenissen die in strijd met de Salduzwet zijn afgelegd, niet worden gebruikt om de veroordeling op te gronden. In twee recente arresten gaat het EHRM evenwel nog verder en vraagt een uitdrukkelijke reactie van de strafrechter op de schendingen.
Rolnummer: 55749/08 en 65032/09
In principe heeft elke (van zijn vrijheid beroofde) verdachte recht op bijstand van een advocaat tijdens de eerste politieverhoren. Wanneer dat niet het geval is, mogen zijn verklaringen in principe niet worden gebruikt om de veroordeling op te gronden (artikel 47bis §6 Sv.). In twee arresten van 29 januari 2015 waarbij dat principe geschonden werd (Yevgeniy Petrenko t/ Oekraïne en A.V. t/ Oekraïne) gaat het EHRM evenwel nog verder en vraagt het een uitdrukkelijke reactie van de strafrechter op de schendingen.
In beide zaken wordt een schending vastgesteld van artikel 6 EVRM omdat de verdachten geen bijstand van een advocaat kregen bij hun eerste verhoor. De bekentenissen tijdens dat verhoor werden weliswaar niet vermeld in de bewijsmotivering van de nationale rechtbanken, maar ze werden ook niet uitgesloten (in het tweede arrest werd die uitsluiting zelfs uitdrukkelijk geweigerd). Daarom kan het EHRM niet uitsluiten dat die bekentenis toch nog een invloed heeft gehad op de rechterlijke bewijsbeslissing. In het eerste arrest was dat eens te meer het geval omdat de verdachte in een navolgend verhoor, mét bijstand van een advocaat, werd gevraagd zijn eerdere bekentenis te herhalen. Die bevestigende verklaring, die volgens het Hof een direct vervolg van de eerste bekentenis was, werd wel als bewijs gebruikt.
Die twee arresten tonen aan dat de enkele bewijsuitsluiting niet altijd volstaat. De verklaring moet dus formeel buitenspel worden gezet door de rechterlijke instanties (de bodemrechter of de onderzoeksgerechten tijdens de regeling der rechtspleging) en mag op geen enkele wijze – noch rechtstreeks, noch onrechtstreeks – bijdragen tot de veroordeling.
Ook interessant
Gerelateerd nieuws
Stel u kandidaat voor het College van Toezicht
Heeft u interesse in de deontologie en het tuchtrecht van de advocatuur? Stel u dan kandidaat om deel uit te maken van het College van Toezicht.
Zesde verslag College van Toezicht beschikbaar
Het College van Toezicht van de Vlaamse advocatuur heeft zijn zesde verslag gepubliceerd. Dat geeft een overzicht van de tuchtprocedures tegen Nederlandstalige advocaten in het gerechtelijk jaar dat loopt van 1 september 2024 tot 31 augustus 2025.
Nieuwe regels voor de stage vanaf 1 september 2026
Onze algemene vergadering keurde op 24 juni 2026 een grondige herziening goed van Hoofdstuk 1 van Deel II van de Codex Deontologie voor Advocaten (stage). Lees wat er wijzigt.
Deontologische gedragslijnen voor onderzoekshandelingen door advocaten
Advocaten moeten hun deontologie en de toepasselijke wetsbepalingen naleven wanneer ze als onderdeel van hun beroepsactiviteiten onderzoekshandelingen uitvoeren. Lees onze deontologische gedragslijnen.
OVB herziet essentiële plichten van de advocaat
Op 27 mei 2026 keurde de algemene vergadering van de OVB het reglement goed over de herziening van deel I van de Codex Deontologie voor Advocaten. Dat deel bevat de essentiële plichten van de advocaat. De herziening maakt deel uit van een bredere evaluatie waarbij de bepalingen werden getoetst aan hun actualiteitswaarde, duidelijkheid en evenredigheid.
Sterke opkomst en actuele thema’s op zesde editie Seminarie Tucht
Op donderdag 21 mei 2026 vond in Antwerpen de zesde editie van het Seminarie Tucht plaats. Het seminarie bracht opnieuw een groot aantal actoren uit de tuchtprocedure samen, waaronder stafhouders, leden van de tuchtraden en ondersteunende medewerkers.
Algemene vergadering keurt vernieuwd werkingsreglement goed
Op 25 februari 2026 heeft onze algemene vergadering een volledig herwerkt werkingsreglement goedgekeurd.
Limburgse advocate weggelaten wegens helpen in restaurant: hoe zit dat eigenlijk?
Er is opschudding ontstaan over de beslissing tot weglating van de Limburgse advocate die meewerkt in het restaurant van haar man. Er is gebleken dat er nogal wat verwarring daarrond bestaat, en ook kritiek op de beslissing.
Voortaan jaarlijks twee verplichte vormingspunten: één in deontologie, één in witwaspreventie
Sinds 2 oktober 2025 geldt een nieuwe verplichting voor elke advocaat: jaarlijks minstens één vormingspunt behalen in deontologie én één in witwaspreventie.