De AVG alleen volstaat niet Beschermt uw softwarecontract het beroepsgeheim voldoende?
Advocatenkantoren vertrouwen steeds vaker op software voor dossierbeheer, cloudopslag, AI-toepassingen en andere digitale processen. Daarbij gaat veel aandacht naar de naleving van de AVG.
Terecht, maar daarmee is niet alle vertrouwelijke informatie beschermd. Het beroepsgeheim van de advocaat reikt verder dan persoonsgegevens. Daarom verdient ook de contractuele bescherming door softwareleveranciers bijzondere aandacht.
Auteur
Erica Caluwaerts
Frank Judo
Een fundamenteel verschil tussen beroepsgeheim en contractuele geheimhouding
Het beroepsgeheim van de advocaat is van openbare orde. Het geldt voor alle vertrouwelijke informatie waarvan de advocaat kennis krijgt in de uitoefening van zijn beroep en is onbeperkt in de tijd.
Het blijft bestaan na het einde van het mandaat, de beëindiging van de beroepsuitoefening en zelfs na het overlijden van de cliënt.
De vertrouwelijkheidsverplichting van een softwareleverancier heeft een fundamenteel ander karakter. Zij berust doorgaans op een contractuele clausule, bindt enkel de contractspartijen en is vaak beperkt in de tijd.
Veel standaardvoorwaarden bepalen dat de geheimhoudingsplicht slechts gedurende een bepaalde periode na het einde van de overeenkomst blijft gelden.
De AVG beschermt niet alle vertrouwelijke informatie
Voor persoonsgegevens biedt de AVG belangrijke waarborgen. De softwareleverancier treedt in de regel op als verwerker en mag persoonsgegevens enkel verwerken overeenkomstig de instructies van de advocaat. Ook na het einde van de dienstverlening blijven AVG-verplichtingen gelden zolang de leverancier over persoonsgegevens beschikt.
Maar het beroepsgeheim beschermt meer dan persoonsgegevens. Advocaatdossiers bevatten ook juridische analyses, processtrategieën, ontwerpen, interne nota's, adviezen en andere vertrouwelijke informatie die niet noodzakelijk als persoonsgegevens kwalificeren. Voor die informatie biedt de AVG geen afzonderlijk beschermingsregime.
Daarom volstaat het niet om uitsluitend de verwerkersovereenkomst te controleren. Advocaten doen er goed aan na te gaan of de geheimhoudings- en vertrouwelijkheidsclausules in hun contracten met softwareleveranciers voldoende ruim zijn geformuleerd en of zij ook na het einde van de overeenkomst bescherming blijven bieden. Een tijdelijke NDA is immers niet noodzakelijk afgestemd op het permanente karakter van het beroepsgeheim.
Extra aandacht voor AI-toepassingen
Bijzondere waakzaamheid is ook geboden ten aanzien van AI-toepassingen.
Het gebruik van dossiergegevens voor het trainen van AI-systemen vormt in beginsel een nieuwe verwerking waarvoor een afzonderlijke rechtsgrond vereist is.
Bij het afsluiten van contracten is het van belang voldoende aandacht te schenken aan de clausule waarbij uitgesloten wordt dat leveranciers gegevens uit advocatendossiers voor eigen ontwikkelings- of trainingsdoeleinden kunnen aanwenden zonder rechtsgrond of toestemming.
Waarop moet u letten?
We bevelen aan om bij elke samenwerking met een softwareleverancier niet alleen de AVG-bepalingen, maar ook de volgende punten te controleren:
- geheimhoudings- en vertrouwelijkheidsclausules
- bewaartermijnen
- verwijdering van gegevens na afloop van de overeenkomst
- toegang door medewerkers van de leverancier
- gebruik van gegevens voor AI-training of andere eigen doeleinden
- de duur van de geheimhoudingsverplichting
Het beroepsgeheim vereist immers een beschermingsniveau dat verder gaat dan wat de AVG alleen kan bieden.
Lees ook
Richtlijnen gebruik van Artificiële Intelligentie
Deze richtlijnen betreffen het gebruik van artificiële intelligentie in de beroepsuitoefening van de advocaat.
GDPR-wijzer
De GDPR-wijzer is een volledige toolkit voor u als advocaat over de praktische implementatie van de GDPR. Elk onderwerp bestaat uit een beknopte toelichting, concrete to do’s, praktische modellen en antwoorden op uw veelgestelde vragen.
Ook interessant
GBA beboet advocatenkantoor voor gebrek aan transparantie en inzagerecht
In een recente beslissing van 8 mei 2026 maakt de Geschillenkamer van de GBA duidelijk dat ook advocatenkantoren de AVG strikt moeten naleven. Het beroepsgeheim of een lopend ereloonconflict kan niet ingeroepen worden om de proactieve informatieplicht naast zich neer te leggen of een rechtmatig inzageverzoek te blokkeren.
Beroepsgeheim primeert bij fiscale vragen om inlichtingen
We wijzen u op recente brieven van de FOD Financiën waarin aan advocaten wordt gevraagd om inlichtingen en stukken over te zenden in het kader van fiscale dossiers van cliënten waarbij wordt verwezen naar mogelijke administratieve geldboeten bij niet-naleving.