Dit moet u als advocaat weten Van Tabula rasa tot het Prisma-project van het CGVS
Wat verandert er aan de asielprocedure? Het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS) testte met het Tabula rasa-project een nieuwe werkwijze met gevolgen voor verzoekers én hun advocaten. De evaluatie werpt een blik op de toekomst van dossierbehandeling.
Het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS) startte begin 2023 met het Tabula rasa-project, een piloottraject waarbij drie vrijwillige teams experimenteerden met een alternatieve manier van werken rond asielaanvragen. Het doel was de efficiëntie, kwaliteit en werkorganisatie te verbeteren.
We volgen deze ontwikkelingen nauwgezet, gezien de directe impact op de rechtspositie van verzoekers en de rol van advocaten.
Testfase en evaluatie
Van begin 2023 tot begin 2024 liep een eerste testfase.
Tijdens deze testfase werd onder andere gewerkt met:
-
Een meer doorgedreven screening en dossiervoorbereiding
-
Toewijzing van dossiers op basis van competenties
-
Kortere gehoren
-
Compactere, beter gestructureerde beslissingen
-
Flexibele teams waarin medewerkers meerdere rollen opnemen
Uit een eerste evaluatie blijkt dat deze aanpak niet alleen leidde tot een hogere output (tot +20%), maar ook zonder negatieve impact op het welzijn of de kwaliteit van beslissingen.
Daarvoor werden 126 dossiers en 45 verzoekschriften tot beroep geanalyseerd op kwaliteit. Daaruit blijkt volgens het CGVS dat de nieuwe werkwijze geen afbreuk doet aan de fundamentele rechten van verzoekers.
Belangrijke aandachtspunten voor verzoekers en hun advocaten
- De Dienst Vreemdelingenzaken (DVZ) bezorgt het CGVS sinds 1 januari 2024 een document in 11 talen dat verzoekers aanmoedigt om relevante bewijsstukken zo vroeg mogelijk over te maken.
- Vanuit het idee dat het gehoor op het CGVS eerder het sluitstuk van de procedure hoort te zijn, startte het CGVS een sensibiliseringscampagne om documenten vóór het gehoor te verzamelen.
- Het gebruik van voorafgaande schriftelijke verklaringen wordt uitgebreid. We wezen erop dat dit enkel nuttig is wanneer het gehoor kort daarop volgt, om dubbel werk voor advocaten te vermijden. Dat signaal werd door het CGVS meegenomen.
- Naast het opstellen van compactere en meer gestructureerde beslissingen, wordt nog meer ingezet op een nog scherpere focus op het essentiële.
Het Prisma-project
Op basis van de positieve resultaten werd het Prisma-project gelanceerd: negen bijkomende flexibele units gaan aan de slag volgens het Tabula rasa-model. De werking van deze units wordt tot begin 2026 gemonitord, waarna een bredere uitrol volgt binnen het CGVS.
We blijven de ontwikkelingen opvolgen, met bijzondere aandacht voor de rechten van verzoekers en de werkbaarheid voor advocaten.
Feedback of signalen vanuit de praktijk zijn welkom en worden meegenomen in toekomstige overlegmomenten met het CGVS.
Meer over het proefproject
CGVS lanceert proefproject rond asieldossiers
Vanaf september 2023 tot en met januari 2024 loopt een proefproject van het CGVS over de behandeling van asieldossiers. Deze zomer worden er daarvoor al vragenlijsten uitgestuurd aan de betrokken verzoeker. Het is van cruciaal belang dat de advocaat zijn cliënt daarin zo goed mogelijk bijstaat. Lees daarover meer.
Ook interessant
Grondwettelijk Hof vernietigt delen van terugkeerwet en stelt prejudiciële vragen aan HvJ
Het Grondwettelijk Hof sprak zich in In arrest nr. 89/2026 van 16 juli 2026 uit over de wet van 12 mei 2024, die het terugkeerbeleid voor vreemdelingen zonder wettig verblijf moest versterken. Het Hof vernietigt enkele bepalingen van de wet en stelt twee prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ) over de verenigbaarheid van een verplicht medisch onderzoek met het Unierecht.
Meld verzoeken om vertrouwelijke behandeling van stukken aan de OVB
De OVB blijft fundamentele bezwaren hebben tegen artikel 2.11 van de wet van 17 juni 2026. Tijdens een overleg met het kabinet-Van Bossuyt op 16 juli 2026 werden deze bezwaren inzake de rechten van verdediging en het veiligheidscontrolemechanisme voor advocaten opnieuw bevestigd. De OVB volgt de verdere uitvoering van deze bepaling op de voet.