Hoger beroep in strafzaken Arrest Grond­wet­te­lijk Hof zorgt voor belangrijke koers­wij­zi­ging

Het Hof oordeelde dat de artikelen 172 en 203 van het Wetboek van strafvordering, in samenhang gelezen met de artikelen 10 en 11 van de Grondwet en  artikel 6 van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens, ongrondwettig zijn voor zover de beroepstermijn begint te lopen vanaf de uitspraak van het vonnis, ook wanneer de veroordeelde niet is geïnformeerd over de mogelijkheid om hoger beroep in te stellen, de wijze waarop dat moet gebeuren en de toepasselijke termijn. Het arrest benadrukt daarmee dat het recht op toegang tot de rechter, ook in strafzaken, een duidelijke en officiële informatieverstrekking over de beroepsmogelijkheden vereist. 

Het Hof stelde daarnaast ook vast dat er geen wettelijke bepaling bestaat die regelt hoe die informatie aan de veroordeelde moet worden meegedeeld. Ook die lacune is volgens het Hof ongrondwettig. Daarbij wijst het Hof op het verschil met burgerlijke zaken waarin artikel 780/1 van het Gerechtelijk Wetboek al voorziet in een informatieblad dat partijen informeert over de beschikbare rechtsmiddelen.

Het Hof handhaaft de gevolgen van de ongrondwettig bevonden bepalingen tot uiterlijk 31 december 2026. Zo krijgt de wetgever de tijd om een regeling uit te werken die waarborgt dat veroordeelden tijdig, duidelijk en officieel worden geïnformeerd. Een verplicht informatieblad naar het voorbeeld van de regeling in burgerlijke zaken ligt daarbij voor de hand.

Het arrest versterkt zo de rechtsbescherming van veroordeelden door te verhinderen dat zij hun recht op hoger beroep verliezen louter omdat ze niet duidelijk en officieel over de beschikbare rechtsmiddelen zijn geïnformeerd.