Voorstel tot vermoeden van ouderschap bij wettelijk samenwonenden is zorgenkindje
We hebben een advies geschreven bij het wetsvoorstel om het vermoeden van vader- en meemoederschap, naar analogie met het huwelijk, uit te breiden naar wettelijk samenwonenden (DOC56-0204). De indieners gaan voorbij aan het feit dat de wettelijke samenwoning niet beperkt is tot seksueel-affectieve relaties.
Gelijkschakeling met huwelijk
Artikelen 315 en 325/2 van het oud Burgerlijk Wetboek regelen het vermoeden van respectievelijk vaderschap en meemoederschap ten gevolge van een huwelijk. Een kind dat geboren wordt tijdens het huwelijk of binnen 300 dagen na het einde ervan, wordt automatisch beschouwd als kind van de echtgeno(o)t(e) van de moeder.
Via de invoering van een nieuw artikel 315bis zou dit vermoeden worden gelijkgeschakeld voor wettelijk samenwonenden.
Problematische invulling van wettelijk samenwonenden
De OVB wijst op het cruciale element dat wettelijk samenwonenden geen seksueel-affectieve relatie hoeven te onderhouden. Ook goede vrienden, verre familie, kennissen die om praktische of fiscale redenen in dezelfde woning verblijven … kunnen ervoor opteren om wettelijk samen te wonen. Het zou dus allesbehalve logisch zijn mochten deze personen automatisch vader of meemoeder worden.
Vergelijkingen met eerdere gelijkschakelingen tussen de twee statuten, zoals het adoptierecht of het erfrecht, zijn niet relevant. Het adoptierecht betreft immers een keuze en heeft dus geen directe gevolgen voor wettelijk samenwonenden die geen seksueel-affectieve relatie hebben. De bescherming van de langstlevende via een intestaat erfrecht kan dan weer voor alle wettelijk samenwonenden gerechtvaardigd zijn.
Als de wetgever ervoor opteert om, ongeacht de vraag van opportuniteit, het onderscheid met het huwelijk te laten vervagen, dan vereist dit een meer overkoepelende aanpak.
Ook interessant
Victor Buyl wint Advocaat.be-Scriptieprijs 2025
Victor Buyl studeerde af aan de faculteit rechtsgeleerdheid en criminologische wetenschappen aan de UGent, waar hij zijn master in de criminologie behaalde. Met zijn masterproef "Een vernieuwende blik op herstelgericht strafrecht" heeft hij de Advocaat.be-Scriptieprijs ter waarde van 2.500 euro in de wacht gesleept.
Vlaams Detentiecentrum en gemeenschapsinstellingen verhuizen naar Agentschap Justitie en Handhaving
De e-mailextensie van uw contactpersonen bij de gemeenschapsinstellingen en het Vlaamse Detentiecentrum wijzigt van @opgroeien.be in @vlaanderen.be. Een logisch gevolg van hun verhuis op 1 januari 2026 van Agentschap Opgroeien naar Agentschap Justitie en Handhaving.