Omdat de rechtstaat leeft waar de advocaat niet zwijgt Wie is Hoda? Eén advocaat. Onze strijd.
Ons campagnebeeld spreekt tot de verbeelding. De OVB wil met een postkaartencampagne advocaat Hoda Abdel Moneim, die onterecht vastzit in een Egyptische gevangenis, een hart onder de riem steken. Niet overal ter wereld kunnen advocaten hun beroep vrij uitoefenen. Advocaten worden geïntimideerd, vervolgd of opgesloten omdat zij hun cliënten verdedigen of mensenrechtenschendingen aanklagen.
Het verhaal van Hoda herinnert ons eraan hoe bijzonder het is dat wij ons beroep vrij en onafhankelijk kunnen uitoefenen, zelfs in een wereld waarin rechtstatelijke waarden niet langer vanzelfsprekend zijn. Door gezamenlijk op te treden en onze steun uit te spreken, maken wij duidelijk dat aanvallen op één advocaat het beroep als geheel raken. Wij kijken niet weg.
Overhandiging Postkaarten aan dochter Hoda
Op ons congres van 24 april werden de postkaarten die Vlaamse advocaten hadden geschreven, door OVB-bestuurder rechtstaat Nadia van Baelen overhandigd aan Gehad Khaled. Dat gebeurde tijdens het plenaire slotmoment in de Elisabethzaal.
In haar tussenkomst stond bestuurder Van Baelen stil bij de bescherming van de rechtsstaat en de positie van advocaten wereldwijd. Gehad Khaled bedankte de beroepsgroep voor de steun en benadrukte hoe belangrijk het is om mensenrechtenschendingen blijvend onder de aandacht te brengen en de namen te blijven noemen van advocaten die wereldwijd in gelijkaardige omstandigheden verkeren.
Het werd een bijzonder krachtig moment van engagement en solidariteit.
Live radio
Tijdens onze live radio- uitzending op het OVB Congres schoven Hoda's dochter Gehad en Juliette van Lawyers for lawyers aan bij Linde Merckpoel.
Ze hadden het over Hoda's situatie én wat we als gemeenschap kunnen doen om haar te ondersteunen. Bekijk hieronder zéker het volledige interview.
Hoda Abdel Moneim
Hoda Adbel Moneim zit al meer dan zeven jaar onterecht achter de tralies in Egypte. Ze is advocaat, mensenrechtenactiviste en voormalig bestuurslid van de Egyptian Coordination for Rights and Freedoms (ECRF). Haar carrière staat volledig in het teken van de verdediging van de rechtstaat en de bescherming van fundamentele rechten. Zij stond slachtoffers bij van willekeurige detentie, gedwongen verdwijningen en politieke vervolgingen, onder meer in de nasleep van de Arabische Lente.
Op 1 november 2018 werd deze advocaat door de Egyptische politie hardhandig gearresteerd in haar eigen woning. Op verdenking van onder meer terrorismegerelateerde feiten en het verspreiden van vals nieuws. Haar arrestatie leidde tot een lange en onzekere gevangenschap, gekenmerkt door herhaalde voorlopige hechtenissen, beperkte toegang tot medische zorg en ernstige schendingen van haar verdedigingsrechten.
Tijdens haar loopbaan zette Hoda zich onder meer in voor politieke gevangenen en slachtoffers van mensenrechtenschendingen. In 2020 ontving Hoda de Human Rights Award van de Council of Bars and Law Societies of Europe (CCBE).
Lees meer over Hoda
Haar werk als advocaat
Cassatieadvocate
Hoda Abdel Moneim is een cassatieadvocate, mensenrechtenactiviste en voormalig lid van de Nationale Raad voor de Mensenrechten. Ze was bestuurslid van de Egyptian Coordination for Rights and Freedoms en actief in verschillende lokale en regionale mensenrechtenorganisaties. Hoda staat bekend om haar inzet voor gewetensgevangenen in Egypte.
Zij is één van de meest prominente figuren uit het maatschappelijk middenveld die pleiten voor respect voor de mensenrechten en de uitvoering van internationale verdragen. In 2012 was zij ook lid van de Nationale Raad voor Mensenrechten.
Abdel Moneim vertegenwoordigde Egypte op de Internationale Mensenrechtenconferentie in Ierland, ze was lid van de Vrouwencommissie en de Commissie voor Burgerlijke en Politieke Rechten van de Nationale Raad voor de Mensenrechten.
Na de staatsgreep op 3 juli 2013 van het Egyptische leger, waarbij de democratisch verkozen president Mohamed Morsi werd afgezet, braken er massale protesten uit. Abdel Moneim speelde een belangrijke rol in het documenteren van gedwongen verdwijningen en andere schendingen na afloop van deze gebeurtenis. Haar werk bij de Raad werd in navolging hiervan opgeschort en er werd haar een willekeurig reisverbod opgelegd.
Haar engagement ging niet onopgemerkt voorbij. In november 2020 kende de Federatie van Europese Balies Hoda haar jaarlijkse prijs toe ter erkenning van haar rol in de verdediging van de mensenrechten. In november 2025 won Hoda de International Bar Association Human Rights Award voor haar uitzonderlijke bijdragen, haar dochter nam de prijs namens haar in ontvangst.
Gevangenschap
Op 1 november 2018 werd Hoda op 59-jarige leeftijd gearresteerd in haar huis in Caïro en twintig dagen lang gedwongen verdwenen in een gebouw van de Nationale Veiligheidsdienst in Abbasiya. Op 21 november verscheen zij voor het eerst voor het Openbaar Ministerie voor Staatsveiligheid in zaak nr. 1552/2018, waar zij werd beschuldigd van het lidmaatschap en financieren van een terroristische groepering en het verspreiden van vals nieuws. Haar verblijfplaats bleef drie maanden onbekend totdat zij in 2019 werd overgebracht naar de vrouwengevangenis van Qanater.
In maart 2023 veroordeelde het Voorgerechtshof voor de Staatsveiligheid haar tot vijf jaar gevangenisstraf en vijf jaar politieprobatie, sprak haar vrij van beschuldigingen rond buitenlandse financiering en beval haar opname op terroristische lijsten. Daarenboven legde het de sluiting en blokkering van de website van de Egyptian Coordination for Rights and Freedoms op. Zij werd vervolgens overgebracht naar de vrouwengevangenis Al-Ashir Min Ramadan.
Haar gevangenschap kenmerkt zich door schendingen en “rotatie”, de detentie van activisten verlengen nadat hun straffen hebben uitgezeten. Dit is een veelvoorkomende tactiek om activisten in de gevangenis te houden. Dit principe houdt in dat Abdel Moneim opnieuw voor de rechter werd gebracht voor dezelfde beschuldigingen als waarvoor ze reeds vastzat. Op 31 oktober 2023, aan het einde van haar oorspronkelijke straf, werd Hoda geroteerd naar een nieuwe zaak (nr. 730/2020) en opnieuw in voorlopige hechtenis geplaatst voor 15 dagen op identieke beschuldigingen als die waarvoor zij haar straf al had uitgezeten. In december 2024 werd zij nogmaals geroteerd naar zaak nr. 800/2019. Deze praktijk schendt het internationale recht, namelijk het beginsel dat niemand twee keer voor hetzelfde feit mag worden gestraft: non bis in idem. De VN-Speciaal Rapporteur voor Mensenrechtenverdedigers uitte in januari 2025 zijn bezorgdheid over het gebruik van rotatie om de detentie van activisten te verlengen nadat hun straffen zijn uitgezeten.
Op 10 mei 2026 staat er een hoorzitting gepland in verband met haar derde rotatie-zaak (800/2019). Op deze zitting zal de verdediging gehoord worden.
Gezondheidstoestand
Tijdens haar gevangenschap werd Hoda slachtoffer van zware schendingen, waaronder langdurige eenzame opsluiting, het ontzeggen van bezoeken, de confiscatie van persoonlijke bezittingen en slapen op de vloer in de winter met slechts lichte gevangeniskleding. Hoda kreeg tijdens haar gevangenschap een hartaanval waarvoor dringend katheterisatie nodig was, en ze leed aan volledig nierfalen. Er werd haar opzettelijk medische zorg en medicatie voor chronische ziekten onthouden. In oktober 2025 diende haar dochter een verzoek in bij de president voor haar onmiddellijke vrijlating vanwege haar kritieke gezondheidstoestand.
Persoonlijk
Geboren op 28 januari 1959 in Caïro, studeerde Hoda in 1982 af aan de rechtenfaculteit van de Ain Shams-universiteit. Haar echtgenoot Badawy Khaled is ook advocaat, en samen hebben ze vier dochters. Éen van hen, Gehad Khaled, woont in Brussel en zet zich mee in voor de zaak van haar moeder.
Hoda zit al jarenlang gevangen, enkel omdat zij opkomt voor haar cliënten en de principes van de rechtstaat. Als advocaat hier wil ik naar haar uitreiken en vraag ik mij af hoe wij zullen handelen als onze vrijheid en onafhankelijk wordt bedreigd.
Lawyers for Lawyers
Met deze campagne zet de Orde van Vlaamse Balies (OVB) zich achter het initiatief #FreeTheLawyers van de organisatie Lawyers for Lawyers. Deze internationale organisatie ijvert al jaren voor de zichtbaarheid en bescherming van bedreigde advocaten wereldwijd en voert concrete acties voor hun vrijlating. Ook zetten zij elk jaar hun schouders onder Day of the Endangered Lawyer, een actiedag die aandacht vraagt voor advocaten die wereldwijd beperkt worden in hun beroepsuitoefening. Dit jaar draaide de actie om advocaten in de Verenigde Staten.
Postkaartenactie
Steun advocaat Hoda Abdel Moneim en haar familie door een persoonlijke boodschap op een postkaart te sturen. Zo laten we zien dat zij niet vergeten wordt en dat advocaten wereldwijd haar zaak blijven volgen.
Wilt u graag postkaarten ontvangen voor u en uw kantoor? Vul dan onderstaand formulier in. U krijgt de postkaarten door ons toegestuurd, schrijft uw boodschap en stuurt ze terug in de door ons gefrankeerde enveloppe.
Schrijf uw boodschap met warmte en empathie voor de situatie van de ontvanger. Bied woorden van hoop en steun, en benadruk gerust dat hun inzet mensen over de hele wereld blijft inspireren. Vermijd daarbij religieuze of politieke boodschappen en verwijs niet naar feestdagen of Kerstmis.